Oddział intensywnego myślenia
(w dawnym szpitalu przy ul. Hoene-Wrońskiego)

← powrót

Wyzwanie nr 2: Poskromienie pochodnych (maj 2026)

Sformułowanie zadania:

Przypuśćmy, że $f : \mathbb R \to \mathbb R$ ma pochodne wszystkich rzędów i jest równa zero poza skończonym przedziałem. Niech $s_n$ oznacza liczbę zmian znaku $n$-tej pochodnej funkcji $f$. Co wiemy o zachowaniu $s_n$ dla dużych $n$? Jaka jest najmniejsza możliwa wartość granicy \[ \lim_{n \to \infty} \frac{s_n}{n} ? \]

Przykładem funkcji spełniającej warunki zadania jest funkcja dana wzorem \[ f(x) = e^{-\frac{1}{1 - x^2}} \qquad \text{gdy } \lvert x \rvert < 1 \] oraz równa zero gdy $\lvert x \rvert \ge 1$.

Zadanie ma następujące źródło. Funkcja $f : \mathbb R \to [0, \infty)$ ma kształt dzwonu, jeśli:

Przykładami funkcji o kształcie dzwonu są: \[ e^{-x^2} , \qquad \frac{1}{1 + x^2} . \] Funkcje o kształcie dzwonu mogą być równe zero poza jednostronnie nieskończonym przedziałem. Przykładem jest funkcja dana wzorem \[ f(x) = \frac{1}{x} \, e^{-\frac{1}{x}} \qquad \text{dla } x > 0 \] oraz rówa zero gdy $x \le 0$. Wiadomo jendak, że nie istnieje funkcja o kształcie dzwonu, która jest równa zero poza skończonym przedziałem: jest to hipoteza I.J. Schoenberga, udowodniona w liczącym ledwie trzy strony artykule I.I. Hirschmanna z 1950 roku.

Celem zadania jest ilościowa wersja rezultatu I.I. Hirschmanna.

Uwagi, komentarze, pomysły i rozwiązania ślijcie na albo anonimowo: